Chanasuk+Ponork

** การจัดการเรียนการสอนบนเครือข่ายไร้สาย (M-Learning) ** ชนะศึก โพธิ์นอก รหัส 540251011 สาขาวิจัยและพัฒนาการศึกษา คณะศึกษาศาสตร์ มหาวิทยลัยเชียงใหม่ ปัจจุบันเทคโนโลยีสารสนเทศเข้ามามีบทบาทต่อการดำเนินชีวิตประจำวันเป็นอย่างมากมาย ทั้งการนำมาใช้ในธุรกิจ การศึกษา หรือการพัฒนาการจัดการเรียนการสอนส่งเสริมให้ผู้คนสามารถเข้าถึงข้อมูล ข่าวสาร สารสนเทศต่างๆได้อย่างไร้ขอบเขต ทุกคนสามารถติดต่อกันได้ทุกหนแห่ง ทุกที่ ทุกเวลา โดยเฉพาะอินเทอร์เนตซึ่งได้รับการนิยมการอย่าง แพร่หลาย สำหรับระบบการศึกษาในช่วงแรกได้มีการนำอินเทอร์เนตเข้ามาประยุกต์ใช้ในการจัดการเรียนการสอนในรูปแบบของ E – learning เป็นรูปแบบการจัดการเรียนการสอนผ่านสื่ออิเล็กทรอนิกส์โดยอาศัยเครือข่ายอินเทอร์เนตที่ได้รับการนิยมกันอย่างแพร่หลายในช่วงปี 1995 – 2000 ซึ่งในช่วงเวลาดังกล่าวมองว่าการจัดการเรียนการสอนแบบ E – learning เป็นรูปแบบการจัดการเรียนการสอนที่มีความทันสมัย และตอบสนองความต้องการของผู้เรียนได้ค่อนข้างดี คงเป็นเทคโนโลยีสุดท้ายที่ทันสมัยที่สุดสำหรับการศึกษาทางไกล แต่การจัดการเรียนการสอนแบบ E – learning ก็ยังประสบปัญหาเกี่ยวกับอุปกรณ์ที่ใช้ในการจัดการเรียนการสอนซึ่งต้องเชื่อมต่อกับเครือข่ายที่อินเทอร์เนตที่สามารถใช้งานได้ (ธงชัย แก้วกิริยา, 2552) อุปกรณ์มีขนาดใหญ่ต้องมีการติดตั้งระบบเฉพาะที่ ดังนั้นนักวิจัย นักวิชาการทางการศึกษาจึงพยายามพัฒนาการจัดการเรียนการสอนแบบ E – learning อย่าง ต่อเนื่อง เพื่อตอบสนองความต้องการของผู้เรียนที่ไม่มีที่สิ้นสุด  เมื่อเทคโนโลยีการสื่อสารแบบไร้สาย (wireless) ได้เข้ามามีบทบาทและเติบโตอย่างรวดเร็ว อุปกรณ์แบบไร้สายต่างๆ ได้เข้ามาแทนที่อุปกรณ์แบบมีสาย (wired) ที่เราเห็นได้ชัดเจนคือ โทรศัพท์มือถือ จากข้อมูลปี ค.ศ. 2007 มีผู้ใช้โทรศัพท์มือถือทั่วโลกกว่า 3.3 พันล้านคน (Reuters, 2008) เพิ่มขึ้นอย่างรวดเร็วเมื่อเทียบกับจำนวนผู้ใช้ในปี 2006 ซึ่งมีอยู่ประมาณ 2 พันล้านคน (the Economist Intelligence Unit & The IBM Institute for Business Value, 2006) จำนวนผู้ลงทะเบียนใช้โทรศัพท์มือถือมากกว่าผู้ใช้อินเทอร์เน็ตทั่วโลกเกือบ 3 เท่า เพราะในปี ค.ศ. 2008 นั้น จำนวนของผู้ใช้อินเทอร์เน็ตอยู่ที่ 1.3 พันล้านคน (Miniwatts Marketing Group, 2008) ซึ่งเพิ่มขึ้นเพียงเล็กน้อยจากปี ค.ศ. 2007 ที่มีอยู่ประมาณ 1.1 พันล้านคนเท่านั้น (Miniwatts Marketing Group, 2007) จะเห็นได้ว่ามีผู้ใช้โทรศัพท์มือถือเพิ่มขึ้นอย่างรวดเร็ว ซึ่งเป็นข้อมูลที่น่าสนใจของนักการศึกษาที่ต้องพัฒนาระบบการจัดการเรียนการสอนผ่านโทรศัพท์มือถือหรืออุปกรณ์เคลื่อนที่ ซึ่งจะช่วยในการแก้ปัญหาการจัดการเรียนการสอนแบบ E – learning
 * บทนำ **

=
ดังนั้นสิ่งที่จะสามารถให้คำตอบในการแก้ปัญหาการจัดการเรียนการสอนแบบ E – learning คือคำว่า “การจัดการเรียนการสอนบนเครือข่ายไร้สาย (M – learning)” ซึ่งเป็นรูปแบบการจัดการเรียนการสอนผ่านสื่ออิเล็กทรอนิกส์บนเครือข่ายไร้สาย สามารถเชื่อมต่อกับอุปกรณ์คอมพิวเตอร์แบบพกพา (PDA) โทรศัพท์มือถือ(Smart phone) ตลอดจนเครื่องเล่นเสียงแบบพกพา (iPod) ที่สามารถตอบสนองให้ผู้เรียนสามารถเรียนได้ทุกที่ ทุกเวลา และส่งเสริมให้เกิดการเรียนรู้อย่างไร้ขอบเขตจำกัด ======

media type="youtube" key="iiJDDS2Tv2E" height="315" width="560" align="center"

มนต์ชัย เทียนทอง (2547) ได้ให้ความหมายของ M-Learning ว่าเกิดจากคำศัพท์ 2 คำที่มีความหมาย คือ Mobile หมายถึงเครื่องมือสื่อสารที่ต้องใช้เทคโนโลยีสารสนเทศในการจัดการที่สามารถนำพกพาติดตัวไปไหนมาไหนได้สะดวก ส่วน learning มีความหมายรวมทั้งการเรียน (learning) และการสอน (Teaching) ดังนั้น M-Learning จึงเป็นการเรียนการสอนหรือบทเรียนสำเร็จรูปที่นำเสนอผ่านโทรศัพท์มือถือหรือคอมพิวเตอร์แบบพกพา โดยใช้เทคโนโลยีเครือข่ายไร้สาย  ริว (Ryu, 2007) หัวหน้าศูนย์โมบายคอมพิวติ้ง (Centre for Mobile Computing) ที่มหาวิทยาลัยแมสซี่ เมืองโอ๊คแลนด์ ประเทศนิวซีแลนด์ ระบุว่าเอ็มเลิร์นนิ่งคือกิจกรรมการเรียนรู้ที่เกิดขึ้นเมื่อผู้เรียนอยู่ระหว่างการเดินทาง ณ ที่ใดก็ตาม และเมื่อใดก็ตาม   เก็ดส์ (Geddes, 2006) ก็ให้ความหมายที่คล้ายคลึงกันคือ M – learning คือการได้มาซึ่งความรู้และทักษะผ่านทางเทคโนโลยีของเครื่องประเภทพกพา ณ ที่ใดก็ตาม และเมื่อใดก็ตาม ซึ่งส่งผลเกิดการเปลี่ยนแปลงพฤติกรรม   วัตสัน และไวท์ (Watson & White, 2006) ผู้เขียนรายงานเรื่อง M – learning ในการศึกษา (mLearning in Education) เน้นว่า M – learning หมายถึงการรวมกันของ 2 P คือ เป็นการเรียนจาก เครื่องส่วนตัว (Personal) และเป็นการเรียนจากเครื่องที่พกพาได้ (Portable) การที่เรียนแบบส่วนตัวนั้นผู้เรียนสามารถเลือกเรียนในหัวข้อที่ต้องการ และการที่เรียนจากเครื่องที่พกพาได้นั้นก่อให้เกิดโอกาสของ การเรียนรู้ได้ ซึ่งเครื่องแบบ Personal Digital Assistant (PDA) และโทรศัพท์มือถือนั้นเป็นเครื่องที่ใช้สำหรับเอ็มเลิร์นนิ่งมากที่สุด   สรุปได้ว่า M-Learning คือ รูปแบบการจักการเรียนการสอนผ่านสื่ออิเล็กทรอนิกส์โดยใช้อุปกรณ์แบบพกพา (Mobile) เชื่อมต่อกับเครือข่ายไร้สาย (Wireless) เพื่อให้ผู้เรียนเกิดการเรียนรู้หรือเปลี่ยนแปลงพฤติกรรม เพื่อให้เกิดความเข้าใจที่ดีขึ้นต่อM-Learning จึงขอเสนอแบบจำลองการเรียนรู้ของ Mobile -Learningได้ภาพที่ 1 ต่อไปนี้ (พูลศรี เวศย์อุฬาร, 2550) จากแบบจำลองกระบวนการเรียนรู้ของM-Learning ในภาพที่ 1 นั้นแสดงให้เห็นกระบวนการเรียนรู้ของM-Learning ซึ่งประกอบด้วย 5 ขั้นตอน คือ
 * ความหมายของการจัดการเรียนการสอนบนเครือข่ายไร้สาย (M – learning) **

**ภาพที่ 1** กระบวนการเรียนรู้ M-learning จากคำอธิบายดังกล่าวข้างต้นจะเห็นได้ว่า M-Learning นั้นเกิดขึ้นได้โดยไร้ข้อจำกัด ด้านเวลา และสถานที่ ที่สำคัญขอเพียงแต่ผู้เรียนมีความพร้อมและเครื่องมือ อีกทั้งเครือข่ายมีเนื้อหาที่ต้องการ จึงจะเกิดการเรียนรู้ขึ้น แล้วจะได้ผลการเรียนรู้ที่ปรารถนาเพื่อความเข้าใจมากขึ้นจึงขอนำเสนอวีดีโอเกี่ยวกับ M - learning ดังนี้ media type="youtube" key="Aq7eT-SRRzc" height="315" width="560" align="center"
 * ขั้นที่ 1 ผู้เรียนมีความพร้อม และเครื่องมือ
 * ขั้นที่ 2 เชื่อมต่อเข้าสู่เครือข่าย และพบเนื้อหาการเรียนที่ต้องการ
 * ขั้นที่ 3 หากพบเนื้อหาจะไปยังขั้นที่ 4 แต่ถ้าไม่พบจะกลับเข้าสู่ขั้นที่ 2
 * ขั้นที่ 4 ดำเนินการเรียนรู้ ซึ่งไม่จำเป็นที่จะต้องอยู่ในเครือข่าย
 * ขั้นที่ 5 ได้ผลการเรียนรู้ตามวัตถุประสงค์

5) m-learner (Mobile Learning)  ** ภาพที่ 2 ** โครงสร้างพื้นฐานของการจัดการเรียนการสอนบนเครือข่ายไร้สาย   ** ข้อดีของ **** การจัดการเรียนการสอนบนเครือข่ายไร้สาย ( **** M-Learning ) **  FERL (Further Education Resources for Learning.2004 อ้างอิงใน มนต์ชัย เทียนทอง, 2547) ได้เสนอข้อดีของ M-Learning ไว้ดังนี้   1) ผู้เรียนสามารถมีปฏิสัมพันธ์กันได้โดยตรง รวมทั้งการถ่ายทอดประสบการณ์ตรงร่วมกัน   2) ใช้พื้นที่ไม่มากเหมือนไมโครคอมพิวเตอร์ภายในห้องปฏิบัติการ   3) สะดวกต่อการนำพกพาติดตัวไปไหนมาไหน   4) มีระบบการรู้จำลายมือที่สามารถป้อนข้อมูลด้วยลายมือเข้าทางแป้นพิมพ์   5) การใช้ปากกาเข็มเป็นอุปกรณ์ในการนำเข้าข้อมูลซึ่งเป็นธรรมชาติมากกว่าแป้นพิมพ์หรือการใช้เมาส์ ทำให้ผู้เรียนเกิดการคุ้นเคยมากกว่า   6) ใช้ในสถานที่ใด เวลาใดก็ได้ไม่ว่าจะเป็นบ้านพัก สถานที่ทำงาน หรือในระหว่างการประกอบกิจการ   7) ช่วยกระตุ้นและเรียกร้องความสนใจโดยเฉพาะผู้เรียนในระดับวัยรุ่นที่ไม่ชอบการเรียน ซึ่ง M-Learning จะช่วยเรียกร้องให้ผู้เรียนสนใจติดตามบทเรียนผ่านโทรศัพท์มือถือได้ 8) เป็นการเรียนรู้แบบเวลาจริง เนื้อหามีความยืดหยุ่นมากกว่า E-Learning  ** ข้อจำกัดของ **** การจัดการเรียนการสอนบนเครือข่ายไร้สาย ( **** M-Learning ) **  ธงชัย แก้วกิริยา (2552) ได้เสนอข้อจำกัดของ M-Learning ไว้ดังต่อไปนี้   1) การแสดงผลของอุปกรณ์เคลื่อนที่ส่วนใหญ่มีขนาดพื้นที่จำกัดโดยเฉพาะในโทรศัพท์มือถือทำให้ไม่สามารถแสดงข้อมูลบทเรียนให้ผู้เรียนเห็นได้ อย่างชัดเจน   2) อุปกรณ์แบบเคลื่อนที่ส่วนมากมีขนาดหน่วยความจำมีความจุน้อยกว่า คอมพิวเตอร์ส่วนบุคคลทั่วไป ทำให้มีข้อจำกัดในการจัดเก็บไฟล์ประเภท มัลติมีเดีย   3) การปรับเปลี่ยนหรือเพิ่มอุปกรณ์ในอุปกรณ์แบบเคลื่อนที่ ทำได้ยากกว่าคอมพิวเตอร์   4) เครือข่ายคอมพิวเตอร์หรือเทคโนโลยีที่ใช้ในการเชื่อมต่อเครือข่ายมี ความเร็วต่ำและเป็นอุปสรรคสำคัญในการเรียนแบบ M-Learning เพราะ ไม่สามารถใช้สื่อประเภทมัลติมีเดียขนาดใหญ่ได้เช่นพวกภาพเคลื่อนไหว วีดิโอสื่อการสอนเป็นต้น   5) อุปกรณ์แบบไร้สายมีหลายรุ่น หลายยี่ห้อ คุณสมบัติของแต่ละเครื่องก็แตกต่างกัน การใช้งานก็ย่อมแตกต่างกันไป ยกตัวอย่างเช่น หน้าจอที่เล็ก หน่วยความจำที่มีจำกัดและน้อย ทำให้ไม่เอื้ออำนวยต่อการ ดาวน์โหลด ข้อมูล โดยเฉพาะข้อมูลรูปภาพ และเสียง ที่ต้องใช้หน่วยความจำมาก M - Learning สามารถนำไปประยุกต์ใช้ในการจัดการเรียนการสอนได้ค่อนข้างหลากหลาย ไม่ว่าจะเป็นการนำไปประยุกต์ใช้ในชั้นเรียนควบคู่กับการเรียนปกติ (Formal learning) การนำไปประยุกต์ใช้สำหรับการจัดการเรียนการสอนทางไกล (Non formal learning) ตลอดจนการนำไปประยุกต์ใช้ในการจัดการเรียนการสอนตามอัธยาศัย (Informal learning) ซึ่งจะเห็นว่าสามารถนำไปประยุกต์ใช้ได้ครอบคลุมระบบการจัดการศึกษาของไทย โดยนำมาประยุกต์ในรูปแบบการเรียนรู้เนื้อหาของวิชาที่เรียน การจดโน้ตย่อ การทำรายงาน การดาวน์โหลดเอกสารการเรียน การหาข้อมูลเรื่องที่เกี่ยวข้องกับหัวข้อที่เรียน การส่ง และ รับ อีเมล์ จากเพื่อนๆ ที่เรียนด้วยกัน อาจเป็นการซักถามกันถึงหัวข้อที่ไม่เข้าใจ การสั่งงานหรือการบ้านจากอาจารย์ประจำวิชาหรือรับรายงานหรือการบ้านที่อาจารย์ประจำวิชาได้ตรวจแล้ว เป็นต้น เพื่อความเข้าใจมากขึ้นขอนำเสนอวีดีโอเกี่ยวกับการประยุกต์ใช้ M - learning ดังนี้ media type="youtube" key="SeA_zJSCWdY" height="315" width="560" align="center"
 * โครงสร้ ** า**งพื้นฐ**า**นของ** ** การจัดการเรียนการสอนบนเครือข่ายไร้สาย ( **** M-Learning ) ** การจัดการเรียนการสอนบนเครือข่ายไร้สาย (M-Learning ) ประกอบด้วยส่วนต่างๆ ดังนี้ (ธงชัย แก้วกิริยา, 2552)   1) MLMS (Mobile Learning Management System)   2) m-content (Mobile Content)   3) MCMS (Mobile Content Management System)   4) m-testing (Mobile-testing)
 * แนวทางการประยุกต์ใช้ M-Learning ในการพัฒนาการศึกษา **

** กรอบแนวคิดของรูปแบบการประยุกต์ใช้ **** M – learning ในการพัฒนาการศึกษา ** รูปแบบการประยุกต์ใช้ M – learning ในการพัฒนาการศึกษานั้น มีองค์ประกอบสำหรับการพัฒนาดังนี้คือ Input ประกอบด้วย 1) ผู้เรียนซึ่งจะต้องมีความพร้อมทางด้านความรู้ เกี่ยวกับเทคโนโลยี 2) อุปกรณ์คอมพิวเตอร์แบบพกพาหรือโทรศัพท์มือถือซึ่งจะเป็นอุปกรณ์ที่ใช้ในการเข้าถึงเนื้อหาของบทเรียน 3)เครือข่ายไร้สาย ซึ่งสถานศึกษาจะต้องมีการติดตั้งระบบเครือข่ายไร้สายเพื่อให้ผู้เรียนสามารถเชื่อมต่อได้กับอุปกรณ์คอมพิวเตอร์แบบพกพาหรือถ้าเป็นโทรศัพท์มือถือ ปัจจุบันได้มีการพัฒนาให้สามารถเชื่อมต่ออินเทอร์เนตได้เลยซึ่งนับว่าเป็นการพัฒนาทางด้านเทคโนโลยีที่เอื้อต่อ M – learning 4) M – content คือเนื้อหาของบทเรียนซึ่งจะต้องมีการเตรียมเนื้อหาในรูปแบบต่างๆที่อุปกรณ์คอมพิวเตอร์แบบพกพาหรือโทรศัพท์มือถือสามารถเข้าถึงและแสดงผลได้ ซึ่ง M – content นับว่าเป็นหัวใจสำคัญของ M – learningถ้าการจัดการเรียนการสอนแบบ M – learning ขาด M – content ก็จะกลายเป็นเพียงแค่การติดต่อสื่อสารผ่านเครือข่ายไร้สายทันที ซึ่งองค์ประกอบทั้ง 4 องค์ประกอบที่กล่าวมาข้างต้นจะเป็นองค์ประกอบพื้นฐานสำหรับการขับเคลื่อนการจัดการเรียนการสอนแบบ M – learning ซึ่งสามารถนำไปใช้ในการพัฒนาการศึกษาของไทยได้ทั้ง 3 รูปแบบคือ คือ 1) การศึกษาในระบบ (Formal Education) เช่น การนำไปประยุกต์ใช้ร่วมกับการจัดการเรียนการสอนในชั้นเรียน ทำให้ผู้เรียนสามารถศึกษาเนื้อหาเพิ่มเติมได้หลังจากการเรียนในชั้นเรียน เป็นต้น 2)การศึกษานอกระบบ (Non - formal Education) เช่นการนำไปประยุกต์ใช้สำหรับการจัดการเรียนการสอนในกรณีที่ผู้เรียนไม่สามารถเข้ามาเรียนในชั้นเรียนได้ สามารถศึกษาเนื้อหารายวิชาเรียนได้ทุกที่ทั้งที่บ้าน ที่ทำงาน ทำให้ผู้เรียนมีความสะดวกในการเรียนรู้ มหาวิทยาลัยเปิดสามารถจัดการเรียนการสอนแบบ M – learning ซึ่งทำให้ผู้เรียนมีความสะดวกในการศึกษาเนื้อหาวิชาที่เรียน ลดค่าใช้จ่ายในการเดินทางเป็นต้น 3)การศึกษาตามอัธยาศัย (Informal Education) ผู้เรียนสามารถเรียนรู้ได้ตามความสนใจ ศักยภาพ ความพร้อม และโอกาส ซึ่ง M – learning นับว่าเป็นอีกช่องทางหนึ่งที่ผู้เรียนสามารถเข้าไปศึกษาได้ นอกจากองค์ประกอบพื้นฐานทั้ง 4 องค์ประกอบที่ช่วยในการขับเคลื่อนการจัดการเรียนการสอนแบบ M – learning แล้วยังมีปัจจัยสนับสนุน(Supportive factor) ที่จะช่วยในการขับเคลื่อน คือ ความพร้อมของสถาบันการศึกษา (Institutional readiness) ความพร้องของทรัพยากร ( Resources readiness) และความพร้อมของบุคลากร ( Personal readiness) ซึ่งนับว่าเป็นสิ่งที่ช่วยในการสนับสนุนการจัดการเรียนการสอนแบบ M – learning เพื่อให้บรรลุเป้าหมายของการจัดการศึกษา (learning out come) ซึ่งสามารถนำเสนอรูปแบบ การนำไปประยุกต์ใช้ในการพัฒนาการศึกษาได้ดังภาพที่ 3 ** ภาพที่ 3 ** รูปแบบการประยุกต์ใช้ M – learning ในการพัฒนาการศึกษา

**ขั้นตอนในการนำรูปแบบการจัดการเรียนการสอนแบบ M – learning** ไปประยุกต์ใช้ในการพัฒนาการศึกษาโดยใช้หลักการ PDCA มีขั้นตอนดังนี้  1) ขั้นตอนการวางแผน (Plan) ขั้นตอนการกำหนดเป้าหมาย วัตถุประสงค์ของการจัดการเรียนการสอนแบบ M – learning วางแผนการดำเนินงานเกี่ยวกับการนำแบบ M – learning ไปใช้ในการศึกษาทั้ง 3 รูปแบบ ระบุวิธีการและขั้นตอนที่จำเป็น เพื่อให้การดำเนินงานบรรลุเป้าหมาย วิเคราะห์ความสอดคล้องต่อนโยบายของการจัดการศึกษา 2) ขั้นตอนการปฏิบัติ (Do) ขั้นตอนการลงมือปฏิบัติให้เป็นไปตามแผนที่ได้กำหนดไว้ นำการจัดการเรียนการสอบแบบ M – learning สู่ระบบการศึกษาอย่างแท้จริง 3) ขั้นตอนการตรวจสอบ ขั้นตอนการประเมินผลที่ได้รับจากการปรับปรุงเปลี่ยนแปลงซึ่งคือการดำเนินการประเมินผลการจัดการเรียนการสอนแบบ M – learning ว่าสามารถบรรลุเป้าหมายหรือวัตถุประสงค์ที่ได้กำหนดไว้หรือไม่ 4) ขั้นตอนการดำเนินงานให้เหมาะสม (Act) ขั้นตอนการดำเนินงานให้เหมาะสมจะพิจารณาผลที่ได้จากการตรวจสอบว่าการจัดการเรียนการสอนแบบ M – learning บรรลุวัตถุประสงค์หรือไม่ ซึ่งมีอยู่ 2 กรณี คือ ผลที่เกิดขึ้นเป็นไปตามแผนที่วางไว้ ก็ให้นำแนวทางหรือกระบวนการปฏิบัตินั้นมาจัดทำให้เป็นมาตรฐาน พร้อมทั้งหาวิธีการที่จะปรับปรุงให้ดียิ่งขึ้นไปอีก ซึ่งอาจหมายถึงสามารถบรรลุเป้าหมายได้เร็วกว่าเดิม หรือเสียค่าใช้จ่ายน้อยกว่าเดิม หรือทำให้คุณภาพดียิ่งขึ้นก็ได้ แต่ถ้าหากผลที่ได้ไม่บรรลุวัตถุประสงค์ตามแผนที่วางไว้ เราควรนำข้อมูลที่รวบรวมไว้มาวิเคราะห์ และพิจารณาว่าควรจะดำเนินการอย่างไรต่อไป จากข้อมูลที่กล่าวข้างต้นอาจสรุปได้ว่า M-Learning กำลังก้าวเข้ามาสู่สังคมไทยและพร้อมที่จะพัฒนาเพื่อเป็นช่องทางของการเรียนรู้คู่กับสังคมอย่างแท้จริง เนื่องจากความเป็นอิสระ ของเครือข่ายไร้สาย ที่สามารถเข้าถึงได้ทุกที่ ทุกเวลา อีกทั้งจำนวนเครื่องคอมพิวเตอร์แบบพกพาที่ใช้เป็นเครื่องมือนั้นมีจำนวนเพิ่มขึ้นเรื่อยๆ จึงเป็นการเรียนรู้อีกทางเลือกหนึ่งของการนำเทคโนโลยี มาใช้เป็นช่องทางในการให้ผู้คนได้เข้าถึงความรู้ ทุกที่ทุกเวลาอย่างแท้จริง เพราะหากเทียบกับการ ใช้เครื่องพีซี ก็ยังไม่ถือว่าเป็นทุกที่ทุกเวลาอย่างแท้จริง เพราะยังต้องใช้เครื่องคอมพิวเตอร์ที่บ้าน หรือที่ทำงานเชื่อมต่ออินเทอร์เน็ต เพื่อเข้าสู่ระบบเครือข่าย แต่ในปัจจุบัน เทคโนโลยีก็ได้ย่อโลก ของเครือข่ายให้อยู่ในมือของผู้บริโภคแล้ว และสามารถเข้าสู่แหล่งการเรียนรู้ได้เมื่อต้องการอย่างแท้จริง ทุกเวลาและสถานที่ และหากเทียบราคาเครื่องคอมพิวเตอร์ PC และ อุปกรณ์สำหรับเชื่อมต่อไร้สายที่กล่าวไปข้างต้น ราคาก็ไม่ได้แตกต่างกันมากนัก นับว่าเป็นเทคโนโลยีที่พัฒนาขึ้นมาได้ดีทีเดียว และในอนาคตข้างหน้าคาดว่าการเรียนรู้แบบ M-Learninจะแพร่หลายมากขึ้นในสังคมไทยยิ่งกว่าปัจจุบัน ** ความท้ายทายของการจัดการเรียนการสอนแบบ M-Learning ในบริบทของสังคมไทย ** จากที่ได้กล่าวมาข้างต้นเกี่ยวกับการจัดการเรียนการสอนแบบ M – learning ซึ่งจะเห็นได้ว่ามีทั้งข้อดีและข้อจำกัด แต่ก็มีประเด็นที่ท้าทายสำหรับนักการศึกษา นักวิชาการ และนักวิจัยที่จะช่วยในการพัฒนาM – learning ให้มีความสมบูรณ์มากขึ้น และมีประเด็นในการอภิปรายเกี่ยวกับความท้ายทายของการจัดการเรียนการสอนแบบ M-Learning ในบริบทของสังคมไทยดังประเด็นต่อไปนี้ ** 1) การจัดการเรียนการสอนแบบ M-Learning สู่การศึกษาขั้นพื้นฐาน ** ทุกท่านคงไม่ปฏิเสธว่าเทคโนโลยีเกี่ยวกับโทรศัพท์มือถือและคอมพิวเตอร์แบบพกพามีการพัฒนาอย่างรวดเร็วและปัจจุบันถ้าพิจารณานักเรียนในระดับการศึกษาขั้นพื้นฐานพบว่าส่วนใหญ่มีโทรศัพท์มือถือ และโรงเรียนเริ่มมีการพัฒนาระบบเครือข่ายไร้สายใช้ภายในโรงเรียน ซึ่งมองว่ามีแนวโน้มความเป็นไปได้ค่อนข้างสูงที่การจัดการเรียนการสอนแบบ M-Learning จะถูกนำไปใช้ในการจัดการศึกษาในระดับขั้นพื้นฐานโดยเฉพาะในระดับมัธยมศึกษา ซึ่งจะเป็นการเพิ่มช่องทางในการเข้าถึงเนื้อหาบทเรียนแก่นักเรียนในการค้นคว้าหาความรู้เพิ่มขึ้นนอกเหนือจากในชั้นเรียน ซึ่งสอดคล้องกับ John Traxler ได้ให้แนวคิดเกี่ยวกับการจัดการเรียนการสอนแบบ M-Learning ว่าควรมีการขยายผลสู่การศึกษาระดับมัธยมศึกษาและการจัดการเรียนการสอนทางไกล ซึ่งปัจจุบันส่วนใหญ่นำมาใช้สำหรับการจัดการเรียนการสอนในระดับอุดมศึกษา  รูปแบบการจัดการเรียนการสอนแบบM-Learningเป็นการจัดการเรียนการสอนผ่านสื่ออิเล็กทรอนิกส์โดยการเชื่อมต่อเครือข่ายไร้สายกับอุปกรณ์คอมพิวเตอร์แบบพกพาหรือโทรศัพท์มือถือ เน้นให้ผู้เรียนมีอิสระในการเรียนรู้ ทุกที่ ทุกเวลา M-Learning ไม่ได้เป็นเพียงการเรียนโดยการรับความรู้หรือทราบว่าเรียนรู้อะไรเท่านั้น แต่เป็นการเรียน “วิธีการเรียนรู้” หรือการเรียนอย่างไรที่ทำให้ผู้เรียนในระบบการเรียนรู้ผ่านสื่ออิเล็กทรอนิกส์จะเป็นคนที่สามารถแสวงหาความรู้ได้ด้วยตนเอง เนื่องจาก M-Learning ไม่มีผู้สอนที่ คอยป้อนความรู้ให้เหมือนกับการศึกษาในห้องเรียน ดังนั้น ผู้เรียนจึงได้รับการฝึกฝน ทักษะในการค้นหาข้อมูล การเรียนรู้วิธีการเข้าถึงแหล่งความรู้ การเลือก วิธีการ เรียนรู้และวิธีการประมวลความรู้ด้วยตนเอง สอดคล้องกับแนวคิด constructionism มีแนวคิด ทฤษฎีที่เน้นการเรียนรู้ด้วยการกระทำของตนเอง โดยให้ผู้เรียนเผชิญกับสถานการณ์ที่เป็นปัญหาทำ ให้เกิดความขัดแย้งทางปัญญา โดยผู้เรียนจะต้องพยายามคิดหรือกระทำ อย่างไตร่ตรอง จนสามารถนำ ไปสู่การสร้าง โครงสร้างใหม่ทางปัญญาที่สามารถคลี่คลายสถานการณ์ที่เป็นปัญหาได้ ซึ่งความรู้ใหม่ที่ได้สามารถเชื่อมโยงกับประสบการณ์เดิมเกิดการเรียนรู้ที่มีความหมาย เป็นความรู้ที่สร้างด้วยตนเอง (พิมพันธ์ เดชะคุปต์, มปป) ดังนั้น มองว่าการจัดการเรียนการสอนแบบ M-learning สามารถพัฒนาผู้เรียนให้เกิดการเรียนรู้ได้อย่างแน่นอน เนื่องจาการจัดการเรียนการสอนแบบ M-learning เน้นให้ผู้เรียนได้เรียนรู้ด้วยตนเอง ปะทะกับประสบการณ์ตรงด้วยตนเอง ผู้เรียนได้สร้างความหมายด้วยตนเอง มีการเชื่อมโยงประสบการณ์เดิมกับประสบการณ์ใหม่ทำให้เกิดการเรียนรู้ด้วยตนเอง ซึ่งนับว่าเป็นแนวทางการจัดการศึกษาที่ดีที่นำไปสู่การพัฒนาคนให้มีความสามารถในการเรียนรู้ จะทำให้เกิดการพัฒนาอาชีพและการพัฒนาคุณภาพชีวิตของตนเอง ซึ่งหากประเทศชาติมีประชาชนที่มีความสามารถในการเรียนรู้ด้วยตนเองเป็นส่วนใหญ่ จะทำให้เกิดผลดีต่อประเทศในอนาคตต่อไป ** 3) วิธีการวัดและประเมินผลของ **** M-Learning ควรเป็นอย่างไร? ** ต้องยอมรับว่า M-Learning สามารถตอบสนองความต้องการทางด้านอำนวยความสะดวกทางการศึกษาในปัจจุบันได้อย่างที่ทุกคนปฏิเสธไม่ได้ สามารถทำให้เกิดการเรียนรู้ได้ทุกที่ ทุกเวลา ทุกบริบท แต่ก็เกิดคำถามขึ้นอีกว่าแล้วรูปแบบการวัดและประเมินผลการเรียนรู้ควรเป็นอย่างไรที่จะสามารถสะท้อนความเป็นจริงของ M-Learning ซึ่งเป็นรูปแบบการเรียนรู้ที่ค่อนข้างมีความแตกต่างทางด้านบริบทในการเรียนรู้   John Traxler (2007) ได้เสนอแนวคิดเกี่ยวกับการวัดและประเมินผลของการจัดการเรียนการสอนแบบ M-Learning ว่าควรคำนึงถึงปัจจัยต่อไปนี้   1) ความถูกต้อง ตรงตามจุดประสงค์ และน่าเชื่อถือ   2) ประสิทธิภาพของการวัดและประเมินผลโดยพิจารณาในเรื่องของค่าใช้จ่าย ความสะดวก เวลา แหล่งของทรัพยากร   3) คุณธรรม จริยธรรม   4) ความเหมาะสมด้านเวลาที่ใช้ในการวัดและประเมิน   5) ความเหมาะสมทางด้านการใช้เทคโนโลยี   6) ปรัชญาด้านการสอนและการเรียนรู้   Luvai F. Motiwalla (2007) ได้เสนอแนวคิดเกี่ยวกับการวัดและประเมินผลของการจัดการเรียนการสอนแบบ M-Learning ว่าสามารถวัดและประเมินผลการเรียนรู้ได้จากแบบทดสอบออนไลน์ การเข้าศึกษาเนื้อหาในบทเรียน การมีส่วนร่วมในการสนทนาแลกเปลี่ยนความคิดเห็น    มองว่าการวัดและประเมินผลที่ตัดสินกันด้วยโลกของ M-Learning เพียงอย่างเดียวเพื่อจะสะท้อนคุณภาพของผู้เรียนได้ทั้งหมด คิดว่าเป็นเรื่องที่ยากแต่ก็ไม่ได้หมายความว่าเป็นไปไม่ได้ ซึ่งถ้าหากเป็นการจัดการเรียนการสอนในระบบ (Formal learning)การวัดและประเมินผลน่าจะมีการวัดและประเมินผลควบคู่กันระหว่างบนเครือข่ายไร้สายในรูปการทดสอบ ออนไลน์ การมีส่วนร่วมในการอภิปราย และการประเมินในชั้นเรียนปกติ ส่วนการจัดการเรียนการสอนนอกระบบ (Non formal learning) การวัดและประเมินผลทำได้โดยการรูปการทดสอบออนไลน์ การมีส่วนร่วมในการอภิปรายในกระดานสนทนา เวลาที่ใช้ในการเข้าศึกษาเนื้อหาบทเรียน จำนวนครั้งที่เข้าศึกษา เป็นต้น ส่วนการจัดการเรียนการสอนตามอัธยาศัย (Informal learning) อาจทำได้เช่นเดียวกับการจัดการเรียนการสอนนอกระบบ (Non formal learning) ซึ่งมองว่า "เป็นสิ่งท้าทายสำหรับนักการศึกษาที่ต้องพัฒนารูปแบบการวัดและประเมินผลที่สามารถสะท้อนการเรียนรู้ของการจัดการเรียนการสอบแบบ M - learning" ซึ่ง Giasemi N. Vavoula and Mike Sharples. //(2008//) ได้นำเสนอไว้ดังวิดีโอดังนี้ media type="youtube" key="Hq2TIcDYATw" height="377" width="504" align="center"
 * แนวโน้มและความท้ายของการจัดการเรียนการสอนแบบ **** M-Learning ในบริบทของการศึกษาไทย ** การจัดการเรียนการสอนแบบ M-Learning มีแนวโน้มที่จะเป็นช่องทางใหม่ที่จะกระจายความรู้สู่ชุมชนได้อย่างมี ประสิทธิภาพ และจะเป็นทางเลือกใหม่ ที่ส่งเสริมให้การเรียนรู้ตลอดชีวิตบรรลุวัตถุประสงค์ได้ดีอีกด้วย เหตุผลหนึ่งที่สนับสนุนประเด็นนี้จากที่ได้กล่าวมาข้างต้นแล้วก็คือ มีผู้ใช้โทรศัพท์มือถือทั่วโลกกว่า 3.3 พันล้านคน ใน ปี ค.ศ. 2007 เพิ่มขึ้นอย่างรวดเร็วเมื่อเทียบกับจำนวนผู้ใช้ในปี 2006 ซึ่งมีอยู่ประมาณ 2 พันล้านคน จำนวนผู้ลงทะเบียนใช้โทรศัพท์มือถือมากกว่าผู้ใช้อินเทอร์เน็ตทั่วโลกเกือบ 3 เท่า เพราะในปี ค.ศ. 2008 นั้น จำนวนของผู้ใช้อินเทอร์เน็ตอยู่ที่ 1.3 พันล้านคน ซึ่งเพิ่มขึ้นเพียงเล็กน้อยจากปี ค.ศ. 2007 ที่มีอยู่ประมาณ 1.1 พันล้านคนเท่านั้น จากการเป็นเจ้าของเครื่องโทรศัพท์มือถือที่มากกว่าผู้ใช้ อินเทอร์เน็ตเป็นหลายเท่านี้เองที่ทำให้ M-Learning เป็นสิ่งที่น่าสนใจของนักการศึกษา เพราะอย่างน้อย M-Learning ก็เป็นไปได้เพราะคนเรานั้นมีเครื่องมือ หรือเครื่องคอมพิวเตอร์อยู่แล้ว เทคโนโลยีของการรับส่งข้อมูลผ่านระบบไร้สายก็มีการพัฒนามากขึ้นอยู่แล้ว ดังนั้นการเรียนรู้แบบ M-Learning จึงมีโอกาสเป็นไปได้สูง และเป็นการขยายโอกาสทางการศึกษาอีกแขนงหนึ่ง
 * 2) M-Learning สามารถพัฒนาผู้เรียนให้เกิดการเรียนรู้ได้จริงหรือไม่? **

** ศึกษาเพิ่มเติมเกี่ยวกับการวัดและประเมินผลของ M - learning ได้ที่นี่

media type="youtube" key="DoAqf0UO-QY" height="315" width="560" align="center"

.................................................................................................................................................................................................................................................................  มนต์ชัย เทียนทอง. (2547). M-Learning : A New Paradigm of E-Learning. ECT วารสารเทคโนโลยีและสื่อสารการศึกษา. ปีที่ 1 ฉบับที่ 1. มหาวิทยาลัยพระจอมเกล้า พระนครเหนือ ศูนย์ปฏิบัติการคอมพิวเตอร์ สถาบันคอมพิวเตอร์ มหาวิทยาลัยรามคำแหง. (2548, 25 Sept). ม.รามฯ เปิดเรียนทางมือถือ. Retrieved Oct 20, 2006, from  [] FERL. (2005). Further Education Resources for Learning. What is Mobile Learning?.Becta : UK.Online(Available).From:[]content_files/pages/fpp_02/fpp_03/implementation_support_advice/module_a/glassary/isheets/Ismobile.doc John Traxler.(2007). Defining, Discussing, and Evaluating Mobile Learning: The moving finger writes and having writ. International Review of Research in Open and Distance Learning V. 8, Number 2. Geddes. (2006). Mobile learning in the 21st century: benefit for learners. Retrieved April 11, 2007, from []  Giasemi N. Vavoula and Mike Sharples. //(2008//). Challenges in Evaluating Mobile Learning. Published in Proceedings of Mlearn2008. Luvai F. Motiwalla. (2007). Mobile learning: A framework and evaluation.Computers & Education 49. 581–596. Ryu, H. (2007). The Status-quo of Mobile Learning. Retrieved April 11, 2007, from []  Watson, H., & White, G. (2006). MLEARNING IN EDUCATION – A SUMMARY. Retrieved 20 Feb, 2006, from [] []    []
 * บรรณานุกรม ** ธงชัย แก้วกิริยา. (2552).E-Learning ก้าวไปสู่ M-Learning ในยุคสังคมของการสื่อสารไร้พรมแดน. วารสารร่มพฤกษ์. ปีที่ 28 ฉบับที่ 1 ตุลาคม 2552 - มกราคม 2553 . มหาวิทยาลัยเกริก

** ข้อมูลเพิ่มเติม **


 * หมายเหตุ **** : ** เนื่องจากเนื้อหานำมาแสดงใช้ฟอร์น TH Niramit AS ถ้าหากท่านใดที่ยังไม่ได้ติดตั้งอาจทำให้การแสดงผลผิดปกติ ซึ่งท่านสามารถดาวน์โหลดและติดตั้งได้ที่นี่